Sinh ra để chạy

5h sáng một ngày mùa đông, khi nhiệt độ ngoài trời ở mức 15-16 độ, ven hồ Ngọc Khánh (Hà Nội) vẫn đông đảo các nhóm chạy bộ đủ mọi lứa tuổi. Thành phố vẫn đang ngái ngủ, vắng vẻ hơn cả lúc 1-2h sáng. Họ chạy theo một chiều, hoàn toàn trật tự, như một quy ước ngầm. 6h30, khi trời bắt đầu sáng rõ, con đường ven hồ nhường cho những sinh hoạt thường nhật. Một ngày mới đang bắt đầu với một bộ phận cư dân thành thị như vậy.

Báo cáo năm 2017 của đại học Stanford cho thấy người Việt đi 3.600 bước mỗi ngày, trong khi mức bình quân toàn thế giới là 5.000 bước. Việt Nam là một trong những quốc gia “lười vận động” nhất thế giới.

Tình hình đang dần thay đổi khi phong trào chạy bộ đang thực sự len lỏi vào đời sống của người dân, đặc biệt là cư dân đô thị trong vài năm trở lại đây.

“Hầu như tuần nào thành viên nhóm chạy bộ của chúng tôi cũng có người tham gia các giải chạy lớn bé trong nước và quốc tế” - anh Đồng Xuân Hoà, thành viên nhóm chạy của Ngân hàng VPBank - VPIron nói với Sóng Việt. Hòa tham gia chạy mới chỉ 3 tháng trở lại đây, giờ hoàn toàn có thể “chạy nhẹ nhàng” từ 6-7km mỗi ngày. Hòa tham gia VPIron chỉ với suy nghĩ tham gia để hiểu thêm về một phong trào của ngân hàng, nơi anh làm giám đốc truyền thông. Hòa dùng từ “dụ dỗ” để nói về các đồng nghiệp khi thuyết phục anh tham gia các đường chạy ngày càng dài, cùng các hoạt động thế chất bổ trợ. Sau hơn ba tháng, các chỉ số sức khỏe, mỡ máu, đường, cơ… của Hòa đã “cực kỳ tốt” - anh cho biết.

“Giải chạy đầu tiên của chúng tôi được tổ chức vào cuối tháng 9 vừa qua, với tên là Just run, có nghĩa là Chỉ chạy thôi đã thu hút gần 800 vận động viên của ngân hàng và người nhà.” - anh Đồng Xuân Hòa cho biết.

VPIron hoạt động từ một năm trước, là một trong rất nhiều câu lạc bộ của VPBank, căn cứ vào sở thích của nhân viên ngân hàng. Tuy nhiên, phải đến sau hoạt động thám hiểm hang động Tú Làn (Quảng Bình), vào tháng 9.2018, VPIron mới thực sự hoạt động rôm rả. Sau đó hơn một tháng, VPBank tham gia giải marathon quốc tế di sản Hà Nội (HIHM) với tư cách đồng tổ chức, cùng 500 vận động viên (là số lượng vận động viên tối đa ban tổ chức dành cho VPBank). Đây là giải marathon quốc tế đầu tiên được tổ chức tại Hà Nội với  hành trình chạy qua các con phố trung tâm của thủ đô. 42km hành trình của cuộc đua đã được “khóa” hoàn toàn, dành đường cho các vận động viên chuyên nghiệp lẫn nghiệp dư từ khắp thế giới.

Thống kê chưa đầy đủ của trang Yêu chạy bộ cho thấy năm 2018 có tổng cộng 28 giải chạy tại Việt Nam tại khắp các tỉnh, thành phố, trên nhiều cự ly và địa hình. Ba tháng cuối năm, mật độ tổ chức các giải chạy lại càng trở nên dày đặc, mỗi tháng có 5 giải. Các giải chạy sẽ tiếp tục được tổ chức thường xuyên vào năm 2019.

Giải việt dã toàn quốc - giải chạy đầu tiên của Việt Nam bắt đầu từ năm 1958, đến nay vẫn được tổ chức đều đặn, chỉ tạm dừng một lần vào năm 1980. 60 năm qua, phong trào chạy bộ đã thay đổi mạnh mẽ. Số giải chạy không chỉ dừng ở con số một - hai giải, mà đã lên tới con số hàng chục và hứa hẹn sẽ tiếp tục tăng trong những năm tới.

 

File

Bắt đầu từ giải Ironman quốc tế lần đầu tiên được tổ chức Việt Nam vào đầu năm 2015, phong trào tổ chức các giải chạy nội bộ, địa phương, toàn quốc… thu hút sự chú ý của truyền thông. Ironman là giải đua 3 môn phối hợp (triathlon) đường dài gồm bơi, đạp xe và chạy - đến nay vẫn là một trong những giải đấu thách thức và hấp dẫn nhất hành tinh. Tổng cộng quãng đường ba chặng đua phiên bản đầy đủ là 226km, trong đó 3,86km bơi, 180,25km đạp xe và 42,2km chạy. Tuy nhiên, giải Ironman tổ chức tại Việt Nam và nhiều quốc gia khác tại phiên bản 70.3 với quãng đường được rút xuống còn một nửa.

Số vận động viên Việt Nam tham gia giải Ironman tổ chức trong nước năm đầu tiên 2015 là 46 người, đã tăng lên gấp 14 lần vào năm 2018, sau bốn mùa giải. VNG, một công ty công nghệ đã đưa giải Ironman về Việt Nam, là tài trợ chính của cuộc thi trong suốt ba năm liền. Đến năm 2018, ngân hàng Techcombank tiếp quản cuộc thi với vai trò tài trợ chính. Đại diện Techcombank nói với Sóng Việt, Ngân hàng sẽ tiếp tục đồng hành cùng Ironman trong những năm tiếp theo.

Các giải đua lớn với sự đồng hành của các doanh nghiệp là minh chứng cho trào lưu chạy bộ chuyên nghiệp lẫn nghiệp dư của Việt Nam trong những năm vừa qua.

Xu hướng chạy bộ nói riêng, tập thể thao nói chung đóng góp đáng kể vào tăng trưởng bền vững của thị trường giày thể thao trên toàn thế giới.

Báo cáo của Allied Market Research cho biết thị trường giày thể thao các loại sẽ đạt quy mô 114,8 tỉ đô la Mỹ vào năm 2022 với mức tăng bình quân hàng năm khoảng 2,1% trong giai đoạn 2016 - 2022. Châu Á được đánh giá là thị trường có mức tăng cao nhất, đạt 2,6% mỗi năm trong cùng giai đoạn. Sự tăng trưởng của thị trường này được dẫn dắt bởi nhiều yếu tố, trong đó ba yếu tố đứng đầu là (1) vai trò của thương mại điện tử, (2) xu hướng tập thể thao của người dân và (3) các mẫu thiết kế mới.

Chạy là một trong những môn thể thao sức bền, có tác dụng kiểm soát nhịp tim, hỗ trợ quá trình lưu thông máu. Ngoài những lợi ích về sức khỏe như giảm mỡ thừa, giảm lượng đường trong máu, tăng khả năng phục hồi của cơ thể…, việc chạy bộ, đặc biệt là chạy theo các nhóm cùng gia đình, bạn bè, đồng nghiệp,... mang lại cho người chạy niềm vui và sự kết nối ít môn thể thao nào có được. Về một khía cạnh nào đó, chạy là môn thể thao rẻ tiền và phù hợp với hầu hết mọi người, mọi tầng lớp, giới tính…Khác với các môn thể thao quý tộc như tennis, golf, chạy bộ tăng cường kết nối khi hầu như không có ranh giới giữa các vận động viên. Vận động viên chạy bộ có thể là bất kỳ ai, từ một giám đốc ngân hàng, chính trị gia, hay cậu bé đánh giày, cô bán hàng rong…

Tuy nhiên, để tham dự một giải chạy, số tiền mà các vận động viên nghiệp dư phải đóng từ vài trăm nghìn đến hàng triệu đồng, thậm chí hàng chục triệu đồng, đối với các giải chạy quốc tế ở nước ngoài. Thay vì trải nghiệm bằng các tour du lịch, các vận động viên chạy nghiệp dư trải nghiệm bằng chạy. Số tiền bỏ ra giá trị với niềm vui mà việc chạy bộ mang lại. Điều đó giải thích cho chứng “nghiện chạy” ở một số vận động viên.

Các giải chạy có rào cản về chi phí. Tuy nhiên sức lan tỏa của các giải thi đấu này, đặc biệt là các giải nghiệp dư đến từng người dân là không thể phủ nhận. Chinh phục các mốc thử thách, vượt qua giới  hạn bản thân, qua đó rèn luyện sức khỏe, tăng kết nối, nâng cao chất lượng cuộc sống,...là những gì trào lưu chạy bộ mang lại, vượt qua hầu hết các trào lưu thể dục thể thao khác từ trước đến nay. 

File

Bài: Đan nguyên

Đồ họa: Hà Nguyên